Fyrstu sporin

Þegar Jón Sigurðsson hafði dvalist nokkur ár í Kaupmannahöfn fór hann að hafa æ sterkari skoðanir á stjórnmálasamskiptum Íslendinga og Dana, sérstaklega í verslunarmálum. Þetta kemur skýrt fram í bréfum hans til vina sinna á árunum 1839–1840. Ekki leið á löngu þar til hann fór að beita sér á opinberum vettvangi í þessum efnum. Í júní 1840 blandaði hann sér í blaðadeilu um skipan Íslandsverslunarinnar með sinni fyrstu blaðagrein. Greinin var í þremur hlutum og birtist í dagblaðinu Kjøbenhavnposten undir dulnefninu 8+1. Í henni færði Jón söguleg rök fyrir því að skipan verslunarmála væri óréttlát fyrir Íslendinga og að andúð þeirra á dönskum kaupmönnum væri fyrst og fremst fólgin í baráttu frjálsrar verslunar gegn einokun. Upp frá þessu fór Jón að láta meira að sér kveða á opinberum vettvangi um réttindi Íslands í löngum og ítarlegum blaðagreinum.

„Vænt væri ef þú gætir spennt upp einhvern röksaman mann til að safna datis [staðreyndum] um höndlanina því það held ég sé eitthvert mest áríðandi landinu til viðreisnar að hún verði frjáls. Knudtz[on] sparar víst ekki að gjöra hvað hann getur til að svifta Ísland því ... allir vita að kaupverslun er líf hverrar þjóðar og verslunarófrelsi dauði.“
Úr bréfi Jóns til Páls Melsteð 29. júní 1840.
Bréf Jóns Sigurðssonar. Úrval (Reykjavík, 1911), bls. 12.
Skoða á Bækur.is